Dziecko w sieci…

08/30/2010


dziecko

Internet to chyba obecnie najważniejsze i najwygodniejsze narzędzie komunikacji między ludźmi, a także jedno z istotniejszych źródeł informacji. Jego użytkownikami są nie tylko dorośli, ale również dzieci. Jak chronić najmłodszych przed zagrożeniami czyhającymi w sieci?


Korzystanie z Internetu daje nie tylko korzyści – może być również niebezpieczne. Rodzice często bagatelizują ten problem. Nie wiedzą, czego tak naprawdę ich dziecko szuka w sieci i do jakich materiałów ma dostęp. Jeśli nie jesteśmy w stanie na bieżąco sprawdzać, jakie witryny odwiedzało, musimy pomyśleć o dodatkowych zabezpieczeniach.


Ochrona komputera


Chcąc chronić dziecko przed zagrożeniami płynącymi z Internetu, musimy zadbać o właściwe zabezpieczenie komputera. Przede wszystkim musi on posiadać skuteczną ochronę antywirusową. Warto założyć również hasło dostępu, znane tylko rodzicom. Dzięki niemu maluch nie skorzysta z sieci bez ich wiedzy, możliwe będzie również wprowadzenie dodatkowego zabezpieczenia w postaci limitu czasu, po którym nastąpi wylogowanie komputera. Procedura ta pozawala na ograniczenie liczby godzin spędzanych przez dziecko przed ekranem – bez znajomości hasła nie będzie mogło zalogować się ponownie. Oprogramowanie komputera powinno być na bieżąco aktualizowane. Warto zainstalować specjalne programy blokujące dostęp do witryn wyświetlających treści nieodpowiednie dla najmłodszych. Pozwalają one na zdefiniowanie konkretnych stron, których maluch nie będzie mógł odwiedzać. Podobne funkcje mają również popularne przeglądarki (Internet Explorer, Opera, Firefox), dają one ponadto możliwość blokowania pojawiających się okienek (nie zawsze są to tylko niewinne reklamy). Można także filtrować wybrane treści – służą do tego m.in. takie programy jak: Cenzor, X-Guard II, Motyl, Benjamin. Pozwalają nie tylko na blokowanie stron, ale również określonych plików (np. exe i mp3), komunikatorów, wyskakujących reklam, list dyskusyjnych, bramek SMS i wyszukiwarki obrazów. Dzięki nim można kontrolować dostęp do poczty elektronicznej, zatrzymywać pobieranie dokumentów i tworzyć listy stron odwiedzanych przez dziecko. Pakiety bezpieczeństwa posiadają na ogół funkcję o nazwie Kontrola Rodzicielska, której działanie jest bardzo podobne.


Zagrożenia


Warto uświadomić sobie, przed jakimi właściwie zagrożeniami mają chronić te wszystkie programy i funkcje. Dzieci – bardziej ufne i nieświadome czyhających na nie pułapek – częściej niż dorośli narażone są na niebezpieczeństwo. Oto lista najważniejszych zagrożeń:


·Pobieranie wirusowego oprogramowania (może niszczyć pliki na komputerze użytkownika);

·Ściganie nielegalnych kopii oprogramowania (nieświadome swych działań dziecko może ściągać pirackie kopie drogiego oprogramowania – taki proceder jest nielegalny);

·Cyberprzemoc (zastraszanie, szantaż, nękanie, publikacja kompromitujących materiałów, np. filmów);

·Nieodpowiednie i szkodliwe treści (np. pornografia, propagowanie rasizmu, zachęcanie do stosowania używek, w tym narkotyków);

·Ujawnienie danych osobowych (należy je chronić w trosce o własne bezpieczeństwo – mogą zostać wykorzystane przez niepowołane i nieuczciwe osoby);

·Nakłanianie do spotkań w realnym świecie (nie każda osoba poznana przez Internet musi mieć uczciwe zamiary, warto zachować ostrożność – dziecko może paść ofiarą pedofila);

·Spam (zajmuje dużo miejsca w skrzynce pocztowej, utrudnia odnalezienie informacji, może zawierać wirusy i treści szkodliwe);

·Włamania do systemu (aby ich uniknąć, należy chronić swoje hasło – powinno ono być jednocześnie trudne do złamania dla innych użytkowników);

·Oszustwa (wyłudzenia i oszustwa np. przy dokonywaniu zakupów przez Internet)

·Uzależnienie (coraz więcej czasu spędzanego przed komputerem, rezygnacja z innych rozrywek i zajęć).


Jak bezpiecznie korzystać z Internetu?


Aby dziecko mogło w bezpieczny sposób korzystać z sieci, należy nauczyć je ostrożności i przestrzec przez zagrożeniami. Taka rozmowa powinna odbyć się zanim jeszcze maluch zacznie korzystać z komputera. Trzeba wytłumaczyć, czym jest Internet, na jakiej zasadzie działa i do jakich celów można go wykorzystywać. Warto podkreślić, jak ważna jest konieczność zachowana anonimowości i ochrona danych osobowych. Dobrze, by dziecko wiedziało, w jakich sytuacjach powinno bardziej uważać i jakie strony mogą być groźne. Rodzice muszą nauczyć je również konstruowania trudnych do złamania haseł – dobrze, jeśli sami je zapisują i pomagają w wymyślaniu.


Programy edukacyjne


Dzięki specjalnym serwisom najmłodsi mogą – w formie zabaw, gier i konkursów – zapoznać się z podstawowymi zagadnieniami dotyczącymi korzystania z Internetu – warto wspólnie z dzieckiem odwiedzić strony: www.przedszkolaki.sieciaki.pl oraz www.sieciaki.pl.

O bezpieczeństwo dziecka w sieci dbają również powołane w tym celu organizacje i instytucje. Fundacja Dzieci Niczyje oraz Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa NASK realizują program edukacyjny Komisji Europejskiej – „Safer Internet”. Grupa Allegro, portal NK.pl oraz Fundacja Kidprotect.pl uruchomiły akcję „Klikaj z głową”. Spotkania edukacyjne prowadzone są także w szkołach.


Co mogą zrobić rodzice?


Zabezpieczenie komputera hasłem i instalowanie specjalnego oprogramowania nie zwalnia rodziców z obowiązku uważnego obserwowania poczynań malucha w sieci. Żaden program nie zastąpi kontroli i opieki, nie nauczy dziecka właściwego posługiwania się komputerem. Najistotniejsza jest szczera rozmowa o korzyściach, jakie daje korzystanie z Internetu, ale i o zagrożeniach, które niesie on ze sobą. Istotne są również pewne praktyczne zasady, o których dorośli powinni pamiętać.


1.Rodzic powinien być pierwszym przewodnikiem dziecka po Internecie. Warto wspólnie z maluchem obejrzeć ciekawe strony dla najmłodszych i zrobić listę tych, które najbardziej go interesują.

2.Należy kontrolować poczynania dziecka w sieci (jakie strony ogląda, w jakich uczestniczy forach, do jakich portali społecznościowych należy).

3.Warto wyznaczyć maluchowi limit czasu, jaki może spędzać przy komputerze, np. godzina dziennie.

4.Rodzice od początku stanowczo powinni zabraniać umawiania się z nieznajomymi przez Internet.

5.Komputer powinien mieć aktualne i legalne programowanie.

6.Dziecko nie powinno bez zgody rodziców ścigać jakichkolwiek plików czy programów z Internetu.

7.Warto nauczyć dziecko zasad etykiety w sieci (tzw. netykieta), powinno wiedzieć, że nie należy w Internecie używać brzydkich słów, wypowiadać się obraźliwie i zachowywać agresywnie w stosunku do innych użytkowników, wysyłać niechcianych wiadomości (spam) i kopiować materiałów zastrzeżonych.

8.Konieczne jest wpajanie dziecku krytycznego spojrzenia na zasoby Internetu – nie wszystkie znajdujące się w sieci informacje są przecież wiarygodne, a zdobyte widomości warto weryfikować, zaglądając do innych źródeł (literatura fachowa, słowniki, encyklopedie).

9.Jeśli dziecko poinformuje nas o nieprzyjemnym incydencie w sieci, należy reagować spokojnie i nie obwiniać go. Koniecznie trzeba sprawdzić, co dokładnie maluch robił w Internecie i co właściwie się stało.

10.Nie należy odcinać dziecka od Internetu i zabraniać mu korzystania z sieci, nawet gdy wydarzy się coś niemiłego.


Gdzie szukać pomocy?


W wypadku, gdy dziecku przydarzy się w sieci coś nieprzyjemnego, rodzice mogą liczyć na wsparcie policji i administratorów stron, na których doszło do danego incydentu. O bezpieczeństwo najmłodszych w sieci dbają również fundacje i organizacje pozarządowe. Wiele instytucji rządowych i przedsiębiorstw komercyjnych działa w Ogólnopolskiej Koalicji Na Rzecz Bezpieczeństwa Internetu, której celem jest niesienie pomocy osobom zagrożonym. Co jednak robić w konkretnych przypadkach?


·Gdy zauważymy w Internecie treści nielegalne (pornografia, treści rasistowskie i ksenofobiczne), należy zawiadomić policję, warto też zgłosić ten fakt na stronie www.dyzrnet.pl.

·Jeśli dziecko padło ofiarą cyberprzemocy, należy zawiadomić policję, warto też skorzystać z profesjonalnej pomocy – www.helpline.org.pl.

·W wypadku włamania bądź próby włamania do systemu, nadmiaru spamu lub ataku hackerów można zgłosić się do zespołu CERT Polska na stronie www.cert.pl.

·Jeśli nie wiemy, jak postąpić w danej sytuacji lub mamy jakiekolwiek wątpliwości, możemy skorzystać z porady na stronie www.helpline.org.

·W żadnym wypadku nie należy usuwać dowodów przestępstwa – nie wolno kasować żadnych listów czy plików, nawet, jeśli ich treść jest nieprzyjemna.


Więcej informacji znaleźć można na stronie www.dzieckowsieci.pl. Warto również sięgnąć do literatury przedmiotu. Wiele cennych porad zawiera książka Bartosza Danowskiego i Alicji Krupińskiej Dziecko w sieci (Gliwice 2007).


Autor: Alicja Berman/red.Dziecko.pl


dodajdo

Polecamy także:

<< Powrót do spisu